Kategori: Ekonomi

Merkez Bankası, şirketlerin döviz pozisyonu raporlamasında değişikliğe gitti
Investing.com – Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası, tüzel kişilerden istediği döviz raporlama yükümlülüğünde esnekliğe gitti.

Özet döviz pozisyonu raporu özeti nedir?

Merkez Bankası, şirketlerin döviz raporlaması yapmasıyla Sistemik Risk Veri Takip Sistemi (SRVTS) veri tabanından şirketlerin döviz pozisyonlarını izleyebiliyor.

Merkez Bankası 20 Mart’ta şirketlere bildirdiği açıklama ile takip sisteminin genişletildiğini duyurdu. Buna göre bankalarda nakdi ve gayri nakdi toplam kredi bakiyesi 5 milyon TL ve üzerinde olan şirketler, döviz pozisyonlarını ayın ilk 10 iş günü içinde SRVTS’ye raporlayacak.

Karara İSMMMO’dan tepki geldi

İstanbul Serbest Muhasebeci Mali Müşavirler Odası (İSMMMO), 6 Nisan’da yaptığı yazılı açıklamada Merkez Bankasının kararının ardından Oda üyelerinden 10 iş günü içinde bu kaydın yapılmasının fiilen mümkün olmadığı yönünde tepkiler geldiğini belirtti. Açıklamada henüz muhasebeleştirme süreci gerçekleşmemiş işlemler olması ve raporun istenen amaca uygun olarak hazırlanmasının mümkün olmayacağı, aksi durumda hatalı bilgi ve kayıp yaratacağı ifade edildi.

Merkez Bankası esnekliğe gitti

Gelen tepkiler üzerine Merkez Bankası özet döviz pozisyon raporunda esnekliğe gitti. Dün alınan kararla raporun alt limiti ve bildirim süresinde değişiklik yapıldı.

Buna göre;
- Tüzel kişilerin raporlama yapması gereken kredi bakiyesi 5 milyon TL’den 10 milyon TL’ye yükseltildi.
- Bankalardaki kredi bakiyesi 10 milyon TL ile 50 milyon arasında olan şirketlerin raporlama yükümlülüğü Ocak 2024’e ertelendi.
- Bankalardaki toplam kredi bakiyesi 50 milyon TL ve üzerinde olan şirketler için Mart ve Nisan 2023 aylarına ilişkin raporların bildirim süresi 30 Haziran 2023’e uzatıldı.
- Ayrıca ilgili raporun en geç bildirim süresi takip eden ayın ilk 10 iş günü yerine takip eden ayın son günü olarak değiştirildi.
Yazar: Necdet Erginsoy
13 Nisan 2023
Almanya’nın sanayi haritası değişiyor

İZMİR (İGFA) –Ege Demir ve Demirdışı Metaller İhracatçıları Birliği, Almanya Essen’de global yeşil çelik üreticileri ve kullanıcılarının bir araya geldiği Green Steel World Expo & Conference etkinliğine inceleme ziyareti gerçekleştirdi.

Almanya’nın yıllık 148 milyar dolarlık demir çelik ithalatı olduğunu vurgulayan Ege Demir ve Demirdışı Metaller İhracatçıları Birliği Başkanı Yalçın Ertan, “2022 yılında Türkiye geneli 35 milyar dolarlık demir çelik ihracatımızın yüzde 24 artışla 2,9 milyar dolarını ana pazarımız Almanya’ya gerçekleştirdik. Green Steel World Expo & Conference kapsamında düşük karbonlu çelik üretimi ile dekarbonizasyon süreçlerinin ve bu sürecin en önemli parçası olan hidrojen enerjisinin ele alındığı konferanslara katıldık. Dünya emisyonunun yaklaşık yüzde 7’sini oluşturan çelik sektöründen kaynaklanan emisyonları azaltmak için çelik üreticilerinin ortak bir misyonda buluştuğunu görüyoruz. Biz de Birliğimizce bu sürdürülebilirlik misyonuna göre uzun süredir çalışmalarımızı yürütüyoruz.” dedi.

KARBON EMİSYONUNU YÜZDE 100 SIFIRLAMA HEDEFİ

Başkan Ertan, “Dünyada çelik ve hidrojen sektörünün önde gelen firmalarının stantlarını ziyaret ettik, bütün Alman firmalar yeşil çelik ve hidrojen üretimine yönelik proje, deneyim ve hedeflerini paylaştı. Almanya’nın toplam demir çelik üretimindeki CO2 miktarına yüzde 29 katkısı olan Thysen Krupp 2030’a kadar karbon emisyonunu yüzde 30’un altında tutmayı, 2045’e kadar ise yüzde 100 oranında sıfırlamayı hedefliyor. 2026’da itibaren doğrudan indirgenme tesislerinde H2 ve yenilikçi ergitme ünitelerinin kullanımını hedefleyen firmanın ayrıca karbon yakalama sistemi ile metalurjik gazların dönüştürülerek yapay gübre ve H2 olarak kullanılmasına yönelik projeleri de mevcut. H2 Green Steel ise karbonsuzlaşma hedeflerine yönelik İsveç’te yer alan Boden-Lulea bölgesinde 500 Ha’lık arazi üzerine yaklaşık 700-800 MW elektrolüzör kapasiteli yüzde 100 hidrojen ile çalışan doğrudan indirgenmiş demir üretim tesisi kurmayı planlıyor” diye konuştu.

13 Nisan 2023
Migros’ta toplu iş sözleşmesi imzalandı

İSTANBUL (İGFA) – Yapılan anlaşmaya göre; Tez-Koop İş üyesi Migros çalışanlarına birinci yıl için brüt ücretlere kıdem yıllarına göre Ocak’ta yüzde 56-yüzde 71 arası değişen oranlarda; Temmuz’da ise sabit yüzde 15 oranında, ikinci ve üçüncü yıl ise TÜİK tarafından belirlenen yıllık TÜFE artışı oranında zam yapılacak.

Sosyal yardımlarda ise; yıllık yüzde 66 ile yüzde 82 arasında değişen oranlarda artış yapılacak.

13 Nisan 2023
Kahvecilikte yerli ve milli marka dünyaya açılıyor

İSTANBUL (İGFA) – Şu an Türkiye’de 6 bölgede faaliyette olan ve Ankara, İstanbul, Konya, Eskişehir ve Antalya başta olmak üzere 40’a yakın şehirde şubesi olan Arabica Coffee House, 2023 yılında minimum 50 yeni şube açmayı planlıyor.

Türkiye’de büyümeyi, 2023 yılının son çeyreği ve devam eden yıllarda İstanbul ve Ege Bölgesi’nde yoğunlaştıracak olan marka, yurtdışında master franchise şeklinde iş ortaklarıyla ya da kendisi yatırım yaparak şubeleşmesini hızlandıracak.

ÖNCELİKLİ HEDEFİMİZ TÜRKİ CUMHURİYETLER

Şuan Türkiye’de yüzün üzerinde şubeyle misafirlerini ağırlamaya devem eden Arabica Coffee House’un CEO’su Av. Sertaç Yalçın, markanın yurt dışı planlarıyla ilgili, “Arabica Coffee House olarak yurt dışında şu an sadece 2019’da açtığımız Ukrayna’ da ki Jitomir şubemizle varız. Yurt dışı büyümemizi yeni başlattık sayılır, başlattığımız gibi pandemi başladı zaten. Doğal olarak ilerlememiz biraz yavaşladı ama şimdi toparladık ve büyüme yolunda devam ediyoruz. Şu an Irak’ta şubeleşmemiz başladı ve ilk şubemiz açılmak üzere. Aslında öncelikli adreslerimiz Türki Cumhuriyetler, Rusya, Ukrayna ve Balkanlar, daha sonra da Avrupa’da Doğu Avrupa’yı hedefliyoruz” diye konuştu.

13 Nisan 2023
BIST şirketlerinden güncel haberler

Investing.com – Borsa İstanbul’da işlem gören şirketlerin yaptıkları bildirimlere göre hazırladığımız güncel şirket haberleri özetimize içeriğimizin devamında göz atabilirsiniz.

SASA Polyester Sanayi A.Ş. (SASA)

Sasa, mevcut 15.000.000.000 TL’lik kayıtlı sermaye tavanı içerisinde 2.302.591.217 TL olan çıkarılmış sermayesinin 5.295.959.799,10 TL’ye yükseltilmesine; artırılan 2.993.368.582,10 TL’nin 2.940.766.824,35 TL tutarındaki kısmının 2022 yılı kârından, 52.601.757,75 TL tutarındaki kısmının ise olağanüstü yedeklerden karşılanmasına; ortaklarımızın elinde bulundurdukları beher hisseye %130 oranında bedelsiz hisse verilmesine; Merkezi Kayıt Kuruluşu nezdindeki işlemlerin yapılmasına ve Sermaye Piyasası Kurulundan gerekli izinlerin alınmasına oy birliği ile karar verdi.

Migros Ticaret A.Ş. (MGROS)

Migros, mülkiyetinde yer alan İstanbul Bayrampaşa ilçesindeki Bayrampaşa Dağıtım Merkezi’nin bulunduğu gayrimenkulu Bilgiçler Yapı İnşaat A.Ş.’ye 706.505.000 TL + KDV bedel ile sattı. Söz konusu işleme ilişkin tapu devrinin 12 Nisan 2023 tarihinde gerçekleştiği bilgisi verildi.

Banvit Bandırma Vitaminli Yem Sanayi A.Ş. (BANVT)

Banvit Yönetim Kurulu, İstanbul Küçükçekmece’deki “Banvit Bandırma Vitaminli Yem Sanayi Anonim Şirketi Halkalı Satış Şubesi”nin kapatılmasına karar verdi.

Mia Teknoloji A.Ş. (MIATK)

Mia Teknoloji, bağlı ortaklığı Tripy Mobility Teknoloji A.Ş. tarafından sipariş verilen 340 adet elektrikli bisikletlerin gümrük işlemlerinin tamamlanarak teslimi edildiğini, 344 adet elektrikli bisikletin ise işlemlerinin devam ettiğini bildirdi.

Şirket, yerel yönetimlerle gerçekleştirilen anlaşmaları ve devam eden görüşmelere istinaden yüksek pazar potansiyelinin karşılanması amacıyla filo artırımı için ek sipariş kararı aldı. Bu kapsamda 1.500 adet elektrikli bisiklet siparişi geçildiğini bildirdi.

Barem Ambalaj Sanayi ve Ticaret A.Ş. (BARMA)

Barem Ambalaj, TCMB kaynaklı Yatırım Taahhütlü Avans Kredisi’nin teminatını oluşturmak üzere

Barem Ambalaj, Konya Ereğli (EREGL) Organize Sanayi Bölgesi’nde yer alan 104 Ada 14 Parsel’deki 100.000 m2 sanayi arsası üzerinde inşa edilecek olan Konya Ereğli Kağıt Fabrikası yatırımında kullanılmak üzere, onaylanmış olan 1,5 Milyar TL değerindeki TCMB kaynaklı Yatırım Taahhütlü Avans Kredisi (YTAK)’nin teminatını oluşturmak üzere üç gayrimenkulu üzerinde ipotek tesis edildiğini bildirdi.

Kredinin ilk %20’lik kısmının (300.000.000 TL) 2023 Nisan ayı içinde kullanılması, kalan %80 kısmının ise 2023 yıl sonuna kadar kullanımı planlanmakta.

VBT Yazılım A.Ş. (VBTYZ)

VBT Yazılım A.Ş., Türkiye’de yerleşik bir kamu bankası ile “IBM Mainframe Satın Alım, Bakım ve Destek” konusunda anlaştığını ve 2 yıllık sözleşme imzalandığını duyurdu. Sözleşmenin toplam bedeli 9.200.000 dolar olarak açıklandı.

Panelsan Çatı Cephe Sistemleri Sanayi ve Ticaret A.Ş. (PNLSN)

Panelsan, Ankara merkezli özel bir firmadan, 12.04.2023 tarihinde, toplam bedeli KDV dahil 79.650.108,20 TL tutarında 3 ayrı sandviç panel siparişi aldı.

Koza Polyester Sanayi ve Ticaret A.Ş. (KOPOL)

Koza Polyester payları, 13/04/2023 tarihinden itibaren Borsa İstanbul Yıldız Pazar’da işlem görmeye başlayacağından, söz konusu tarihten itibaren BIST Tüm, BIST Tüm-100, BIST Yıldız, BIST Halka Arz, BIST Katılım Tüm, BIST Sınai ve BIST Kimya Petrol Plastik endeksleri kapsamına dahil edilecek olup, endekslerin hesaplanmasında şirketin paylarının sayısı 216.160.000 ve fiili dolaşımdaki pay oranı ise %21 olarak dikkate alınacak.

Cvk Maden İsletmeleri Sanayi ve Ticaret A.Ş. (CVKMD)

CVK Maden payları, 13/04/2023 tarihinden itibaren Borsa İstanbul Yıldız Pazar’da işlem görmeye başlayacağından, söz konusu tarihten itibaren BIST Tüm, BIST Tüm-100, BIST Yıldız, BIST Halka Arz, BIST Katılım Tüm, BIST Sınai, BIST Madencilik ve BIST Bursa endeksleri kapsamına dahil edilecek olup, endekslerin hesaplanmasında şirketin paylarının sayısı 42.000.000 ve fiili dolaşımdaki pay oranı ise %20 olarak dikkate alınacaktır.

İdeal Finansal Teknolojiler ve Danışmanlık A.Ş. (IDEAS)

İdeal Finansal Teknolojiler, bağlı ortaklığı İdeal Data Finansal Teknolojiler A.Ş.’nin Faha Software Yazılım Bilişim A.Ş’nin %51 oranında payını 3.500.000 TL bedelle satın aldığı duyurulmuştu.

İdeal Data Finansal Teknolojiler A.Ş.’nin söz konusu yatırımdan 4.200.000 TL bedel ile hakim ortağa satmak suretiyle çıkış yaptığı bildirildi.

Arzum Elektrikli Ev Aletleri Sanayi ve Ticaret A.Ş. (ARZUM)

Arzum, 20 Eylül 2022 ve 8 Kasım 2022 tarihlerinde yapmış olduğu açıklamalarda, şirketin Türkiye’de başarıyla yürütülen iş modelinin iştirakleri aracılığı ile yurt dışına taşınması amacıyla, Amerika Birleşik Devletleri’nin Delaware eyaletinde %100 bağlı ortaklığı olacak şekilde fiilen kurulan şirketin sermaye işlemlerinin tamamlandığını, olup, ilgili şirketin (ARZUM USA INC) kuruluş sermayesinin 1.000 dolar olarak ödendiği bilgisi verildi.

VBTS kapsamında işlem görecek hisseler

Volatilite Bazlı Tedbir Sistemi (VBTS) kapsamında BURCE ve OYAYO payları 13/04/2023 tarihli işlemlerden (seans başından) 12/05/2023 tarihli işlemlere (seans sonuna) kadar açığa satışa ve kredili işlemlere konu edilemeyecek.

ONCSM payı 13/04/2023 tarihli işlemlerden (seans başından) 12/05/2023 tarihli işlemlere (seans sonuna) kadar emir paketi tedbiri ile işlem görecek. Emir paketi tedbiri, “piyasa emri ve piyasadan limite emir girişinin kısıtlanması”, “emir iptalinin, emir miktar azaltımı ile emir fiyat kötüleştirmesinin yasaklanması” ve “emir toplama bilgi yayınının kısıtlanması” uygulamalarını kapsamaktadır.

İlgili payda halihazırda uygulanmakta olan ve VBTS kapsamında önceki aşamalarda tanımlanan tedbirler de (açığa satış ve kredili işlem yasağı ile brüt takas tedbirleri) emir paketi tedbirlerinin uygulandığı süre boyunca devam edecektir.

Yazar: Günay Caymaz

Hisse senetlerinin borsa verileri, adil değeri, sağlık durumu ve profesyonel grafikler başta olmak üzere yatırımlarınızdan kazançlı çıkmanıza yardımcı olacak tüm araçlar InvestingPro’da. Katılmak için tıklayın.

13 Nisan 2023
ABD’de Piyasa Öncesi: ÜFE, işsizlik başvuruları, Delta Air Lines

Investing.com – Daha az agresif bir Fed potansiyeline ilişkin yatırımcı iyimserliğinin, yerini resesyona ihtimalinden kaynaklı korkuya bırakmasıyla, hisse senetleri düşüşe geçti.

Çarşamba günü paylaşılan Fed’in son toplantı tutanakları, politika yapıcıların da resesyondan endişe duyduklarını ve bankacılık sektöründe yaşanan ve kredileri daraltması beklenen kargaşanın ardından hafif bir gerileme öngördüklerini gösterdi.

Resesyona ilişkin endişeler, tüketici fiyatlarının Mart ayında beklenenden daha zayıf gelmesine rağmen ortaya çıktı.

Yine de endişeler, Fed’in Mayıs ayındaki bir sonraki toplantısında faiz artışlarına ara vermesini haklı çıkaracak kadar güçlü görülmüyor. Fed’in görüntüleme aracına göre vadeli işlem yatırımcıları, gelecek ay çeyrek puanlık bir artışı hesaba katmaya devam ediyor.

Perşembe günü, geçen yılın aynı dönemine göre ılımlı seyretmesi beklenen üretici fiyatları ve bir önceki haftaya göre yükselmesi beklenen işsizlik başvuruları ile enflasyonla ilgili daha fazla veri geliyor.

İlk çeyrek kazanç sezonu Cuma günü JPMorgan Chase (NYSE:JPM) ve Wells Fargo (NYSE:WFC) gibi büyük bankaların raporlarıyla başlayacak. Analistler, banka yöneticilerinin kredi koşulları ile iş dünyası ve tüketici hissiyatı hakkında söylediklerini dinleyecek.

Bugün piyasaları etkileyebilecek üç gelişme:

1. Üretici fiyatları

ÜFE verileri TSİ 15.30’da açıklanacak.

Analistler manşet rakamın geçen yıla göre %3, aylık ise %0,1 artmasını bekliyor. Gıda ve yakıtı hariç tutan Çekirdek ÜFE‘nin yıllık %3,4, aylok ise %0,3 artması bekleniyor. Yıllık verilerin geçen yıla göre ılımlı olması beklenirken aylık beklentiler, fiyatların yükseleceği yönünde.

2. İşsizlik başvuruları

İlk işsizlik başvuruları da aynı saatte açıklanacak ve başvuruların 232.000 olması bekleniyor. Bu rakam bir önceki hafta açıklanan 228.000’den biraz daha yüksek olacak.

3. Delta Air Lines

Delta Air Lines (NYSE:DAL), 12,03 milyar dolar gelir üzerinden 32 sent kazanç paylaşabilir. Analistler, yöneticilerin iş gücü ve yakıt maliyetleri ile seyahat talebi hakkında söylediklerini dinleyecek.

Yazar: Liz Moyer

13 Nisan 2023
Fed tutanaklarında hangi ifadeler öne çıktı?

Investing.com – Dün Mart ayı FOMC tutanakları yayımlandı. ABD ve Avrupa’da yaşanan banka sorunlarının ardından yapılan ilk toplantıda, finansal sektörde yaşanabilecek olası bir krizin ekonomide üzerindeki etkileri dikkate alındı.

Birçok Fed üyesi bankacılık krizinin yaratabileceği sorunlar nedeniyle faiz artışının yapılmamasını dile getirdi. Fed Başkanı Powell, karar sonrası yaptığı açıklamada bu gelişmeleri belirtmişti. Powell, faiz artırılmamasının gündeme geldiğini, ancak artırılması yönünde karar alındığını ifade etmişti.

Tutanaklarda dikkat çeken önemli noktalardan biri, bankacılık krizinin Fed’i frenlemesi oldu. Enflasyondaki ısınma nedeniyle verilerin Aralık ayına göre daha yüksek bir faiz oranına işaret ettiği, ancak bankacılık krizi nedeniyle bunun gerçekleşmediği belirtildi.

Bir diğer önemli nokta ise, Fed’in ABD ekonomisinde yılın sonuna doğru hafif bir durgunluk beklemesi oldu. Yumuşak iniş düşüncesinde belirgin bir değişime gidilmedi, fakat bankacılık krizinin belirsizlik yarattığına vurgu yapıldı.

Piyasalar ne bekliyor?

Piyasalar, Mart ayı başında yaşanan bankacılık krizi nedeniyle önce Fed’in faizleri artırmayacağı görüşünde oldu, ardından beklentiler 25 baz puanlık faiz artışı olması şeklinde değişti.

Cuma günü açıklanan tarım dışı istihdam ve dün açıklanan enflasyon verisinin ardından piyasalar Fed’in Mayıs’ta son kez 25 baz puanlık faiz artışı yapmasını bekliyor. Ancak piyasaların yıl içi faiz indirimi noktasında beklentileri değişiyor. İstihdam verisinin ardından Temmuz’da ilk faiz indirimi beklentisi yükselmişti. Ancak dün açıklanan enflasyonun çekirdek kısmında yükselişin devam etmesi Fed’in tahminlerden daha uzun bir süre beklemede kalabileceği görüşünü artmaya başladı.

Yazar: Necdet Erginsoy

13 Nisan 2023
IMF: “Çin ekonomisi bu yıl yüzde 5,2 oranında büyüyebilir”

Uluslararası Para Fonu (IMF), Çin ekonomisinin 2023 yılında yüzde 5,2 oranında büyüyeceğini tahmin ederek bunun küresel ekonomiye aktif katkı sağlayacağını öngördü.

Bu tahmin, IMF’nin Dünya Ekonomisi Perspektifi Raporunda yer aldı.

IMF Ekonomi Danışmanı Pierre-Olivier Gourinchas, Çin’in KOVİD-19 salgınıyla mücadele tedbirlerini iyileştirmesiyle, güçlü bir toparlanma gösterdiğini belirterek bu durumun küresel ekonomi için büyük bir fırsat olduğunu ve Çin’in küresel ekonomik büyümenin kritik bir motoru haline geldiğini ifade etti.

Rapor, dünya ekonomisinin 2023 yılında yüzde 2,8 oranında büyüyeceğini öngörüyor, bu rakamın önceki tahmine göre yüzde 0,1 oranında azaldığı belirtiliyor.

Kaynak: Çin Uluslararası Radyosu

Bu makale ilk olarak Hibya Haber Ajansı üzerinde yayımlanmıştır.

12 Nisan 2023
Dünyanın ipeği Bursa’dan

BURSA (İGFA) – 2009 yılından bu yana üretim faaliyetlerini Bursa’da sürdüren Nesscarf Eşarp Şal Kadın Giyim ve Aksesuar, yıllar içinde tüm dünya kadınlarının vazgeçilmez markalarından biri oldu.

Dünyaya açılma atağını yurt dışında katıldıkları bir çok fuarla hızlandıran Nesscarf, özellikle Avrupa’dan gelen yoğun talep üzerine yeni koleksiyonlarının neredeyse tamamında ipeğe yöneldi.

Nesscarf’ın kurucusu Mert Dijital Baskı Yönetim Kurulu Başkanı Nesrin Kars, “İpek bizim için zaten vazgeçilmez. Bunu Avrupa başta olmak üzere dünyanın da yeniden anlaması aslında bizim için sürpriz olmadı. Önümüzdeki dönemde Avrupa, Rusya ve bir çok ülkede Bursa’mızda üretilen ipek eşarplarla markamızın bayrağını dalgalandıracağız” dedi.

12 Nisan 2023
EYT’lilerin tazminat durumu nedir? Tazminata hak kazanabiliyorlar mı?

Kasım ŞENTÜRK – Herkes Duysun / BURSA (İGFA) – Herkes Duysun’a özel açıklamalarda bulunan SGK Danışmanı Özdemir Erdal, EYT ile emekli olanların kıdem tazminatlarını alabileceklerinin altını çizdi.

EYT’nin aslında yaşlılık aylığı bağlanması olduğunu ifade eden Erdal, 1475 sayılı kanunun 14. maddesine dikkati çekerek, kimlerin kıdem tazminatı alacağının açık şekilde yazıldığını belirterek, “Bu maddede yaşlılık aylığı bağlanması sebebiyle işten ayrılan çalışana kıdem tazminatı ödenir diyor. EYT’li dediğimiz, yani kendisine yaşlılık aylığı bağlanması için işten ayrılan kişiler kıdem tazminatlarını alabilirler. Tabii kıdem tazminatı alabilmeleri için o iş yerinde en az bir yıl çalışmış olmaları gerekiyor. Bir yıldan fazla çalışmışlıkları varsa kıdem tazminatını alabilirler.” diye konuştu.

“EYT’LİLER İHBAR TAZMİNATINI HAK ETMEZ”

SGK Danışmanı Özdemir Erdal, ihbar tazminatında EYT de olsa, normal emeklilik de olsa, istifa da olsa çalışanın kendisinin tazminatını alıp işten ayrıldığı durumlarda ihbar tazminatını hak etmeyeceğini vurguladı.

Bunun çift taraflı bir tazminat olduğunu ifade eden Erdal, “İşveren işçiye, kendisini işten çıkaracağını ve kendisine iş bulması gerektiğini önceden bildirmekle mükelleftir. Veya aynı şekilde işçi işverene işten çıkacağını ve kendisine yeni bir personel bulması gerektiğini bildirmek zorundadır. Buna uymayan taraf karşı tarafa ihbar tazminatını ödemekle yükümlüdür. Ama çalışan askerlik, evlilik, emeklilik gibi haklı bir sebeple işten ayrılıyorsa; yani işten ayrılırken tazminatını almaya hak kazanıyorsa burada işverene ihbar süresi vermek zorunda değildir. Ayrılırken kıdem tazminatını alıp çıkabilir. İstifa ile işten ayrılan çalışan olmasına rağmen işverene bununla ilgili bir bildirim yapmak zorunda değildir” diye konuştu.

“EKSİKSİZ VE TEK SEFERDE ÖDENMELİDİR”

Tazminatın kanun çerçevesinde taksite izin vermediğini ve bir çalışanın iş yerinden ayrıldıktan sonra tüm haklarının eksiksiz bir şekilde ve tek seferde ödenmesi gerektiğini belirten Erdal, burada kanunun işverene böyle bir hak tanımadığını söyledi. Söz konusu kanuna göre kişinin işten ayrıldıktan sonra tazminatın işveren tarafından tek seferde ödeneceğini belirten Erdal, “Ancak bunu işverenin tek seferde ödeme gücü yoksa, çalışan da işverenin taksitle ödemesini kendi rızasıyla kabul ediyorsa bu şekilde ödenmesinin bir mahsuru yok. Hükümet şu an bu konuda bir kolaylık da sağladı. Çok sayıda çalışanın emeklilik sebebiyle aynı anda işten ayrılması işverene çok büyük bir kıdem tazminatı yükü doğuracağı için kredi mevduat fonundan işverenlere talep etmeleri durumunda tazminatı tek seferde ödeyebilmeleri açısından çok düşük faizlerle kredi imkanı sunuluyor” dedi.

“İKİSİ BİRBİRİNDEN FARKLI SÖZLEŞMELER”

SGK Danışmanı Erdal, EYT’li kişinin emekli olduktan sonra işinden ayrılmayıp devam etmesi durumunu da değerlendirdi.

İkisinin birbirinden farklı sözleşmeler olduğunun altını çizen Özdemir Erdal, “Emekli olurken işçi oradan istifasını verip ayrılmış ve mevcut sözleşmesi bu şekilde bitmiş oluyor. İşverenle karşılıklı anlaşıp birlikte çalışmaya devam ederlerse, hakları emekli statüsünde yeniden başlayarak eski iş yerinde çalışmaya devam edebilir. Yani işten ayrılıp emekli oluyor ve baştan işe girer gibi yeni bir sözleşmeyle sıfırdan başlıyor, fakat sıfırdan başlamayan bazı hakları da var. Mesela yıllık izin hakları sıfırdan başlamaz. Bu çok yanlış bilinen bir şey. Genelde işverenlerin ve çalışanların bunu bilmemesi bazı yanlış anlaşılmalara sebep olabiliyor” dedi.

Erdal, konuyu bir örnekle şöyle özetledi:

“Bir kişi bir iş yerinde yaklaşık 20 yıldır çalışıyor ve EYT sebebiyle 31 Mart’ta işinden ayrıldı ve 1 Nisan itibariyle aynı işverenin yanında tekrar çalışmaya devam etti. Kıdem tazminatı aldığı için kıdem hakları sıfırlanır fakat yıllık izin hakları sıfırlanmaz. Yani bu kişi 1 Nisan’da başlamış olmasına rağmen ilk işe girmiş olduğu yani 20 yıl önceki tarih baz alınır ve tekrar 26 günlük yıllık izni hak eder. Yani sözleşmesi yeni başladı, 14 günlük yıllık izin hakkı var denilmesi yanlış olur”.

12 Nisan 2023