Kuyumcuların Dünyası

Etiket: 2022

  • Vegan ürünler satış rekoru kırarken hayvansal gıdalarda önemli düşüş var

    Vegan ürünler satış rekoru kırarken hayvansal gıdalarda önemli düşüş var

    Küresel araştırmalar, bitki bazlı gıdaların satışlarındaki rekor seviyelere işaret ederken hayvansal gıdaların satışlarında da büyük kayıplar olduğunu ortaya koyuyor.

    The Good Food Institute Europe’un (GFI Europe) 13 Avrupa ülkesinde yaptığı araştırma, 2022 yılında bu ülkelerde bitki bazlı gıda satışlarının 5,7 milyar euro’ya ulaştığını gösterdi. Bitki Bazlı Gıdalar Derneği ile The Good Food Institute’nün (GFI) ABD’de yaptığı araştırma ise bitki bazlı gıdaların perakende satışlarının 2022 yılında ABD’de 8 milyar dolar ile rekor seviyeye ulaştığına işaret etti. İki kıtadaki bu rekorlara karşılık Türkiye’de bu verilere ulaşamıyoruz ama artık vegan gıdalar daha görünür, ulaşılabilir ve yaygın tüketilmeye başladı.

    Bitkisel süt yüzde 20 büyüdü

    Vegan versiyonları rekorlar kırarken Avrupa’da hayvansal et ve süt satışları ise düşüyor.

    Önce GFI Europe verilerine bakalım:

    Avusturya, Belçika, Danimarka, Fransa, Almanya, İtalya, Hollanda, Polonya, Portekiz, Romanya, İspanya, İsveç ve İngiltere’yi içeren 13 Avrupa ülkesinde, 2022’de vegan ürün satışları 5,7 milyar euro’ya ulaştı. Bugünkü euro/dolar paritesinden yapılan kaba bir hesapla 6,2 milyar dolara işaret ediyor. Bu rakam 2020 yılına göre yüzde 22’lik artışı gösteriyor.

    Vegan et alternatifleri bu büyümeye büyük katkı verirken vegan peynir ve vegan deniz ürünlerine artan talep de önemli gelişme gösterdi. Buna karşılık bazı hayvansal protein kategorilerinde satış rakamları düştü.

    GFI Europe, vegan et ürünlerinin 2020’den 2022’ye kadar birim satışlarında yüzde 21’lik, bitkisel sütün ise yüzde 20’lik bir artış elde ettiğini duyurdu. Bitkisel süt yalnızca geçen yıl 2,21 milyar euro kazandı. Aynı dönemde hayvansal kaynaklı et ve süt satışları sırasıyla yüzde 8 ve yüzde 9 azaldı.

    144 milyon euro’luk vegan peynir pazarı

    Vegan peynir pazarı ise hızlı büyüme göstererek toplam 144 milyon euro’luk pazar değerine ulaştı. Bu rakam 2020 ile 2022 yılları arasında satışlarda yüzde 102’lik bir artış yaşandığını ve hayvansal peynirin büyümesinden 10 kat daha fazla olduğunu gösteriyor.

    Bitkisel yoğurdun birim satışları yüzde 16 artarken, konvansiyonel yoğurdun birim satışları yüzde 4 düştü. 2020’den 2022’ye en yüksek büyüme verisini ise vegan deniz ürünleri sektörü gösterdi. İki yıllık dönemde vegan deniz ürünlerinin satış rakamları yüzde 343 arttı. Vegan deniz ürünleri pazarı, GFI Europe’a göre, bitki bazlı gıdaların en az gelişmiş alanı olmaya devam ediyor.

    Muazzam büyümeye rağmen 2022’de yalnızca 43 milyon euro’luk satış kaydedildi. Bitki bazlı krema, dondurma ve yemeklik ürün kategorilerinde de yüzde 79’luk bir artış gördü.

    Hükümetlerin teşviki önemli

    GFI Avrupa Kıdemli Kurumsal İlişkiler Müdürü Carlotte Lucas, şu ifadeleri kullandı:

    Geçelim ABD’ye.

    Bitki Bazlı Gıdalar Derneği (PBFA) ve The Good Food Institute’nün (GFI) hazırladığı rapor, ABD’de bitki bazlı gıdaların perakende satışlarının 2022’de 8 milyar dolarlık rekor seviyeye ulaştığını ortaya koydu. PBFA CEO’su Rachel Dreskin, “Bitki bazlı gıda endüstrisi, kategoriler arası pazar paylarını korumak ve ABD perakende satışlarında 8 milyar dolar elde etmek için eşi görülmemiş zorlukların üstesinden gelerek dayanıklılığını kanıtladı.” dedi.

    Bitki bazlı gıdalarda enflasyon etkisi

    Raporda dünya genelinde etkili olan enflasyona da dikkat çekiliyor. Geçen yıl enflasyon, hayvansal ürünlerin olduğu kadar bitki bazlı gıdaların da fiyatlarını artırdı. Dolar bazlı büyümeye rağmen bitki bazlı gıdalarda adet satışları da 2022’deki toplam yiyecek ve içecek performansına paralel olarak yüzde 3 azaldı.

    Enflasyona rağmen artış

    2022 yılında hayvansal ürünlerin ortalama perakende fiyatı yüzde 15, satışları ise dolar bazında yüzde 11 arttı. Bununla birlikte bitki bazlı gıdaların fiyatı yüzde 10 artarken perakende satışlar da 2022’de yüzde 6,6 büyüdü.

    Bitki bazlı süt, 2022’de yüzde 8,5’lik bir büyümeyle, yüzde 40’tan fazla hanehalkı penetrasyonu ve yaklaşık yüzde 76’lık tekrar satın alma oranıyla perakende satışlarda 2,8 milyar dolara ulaştı.

    ABD’de satılan hayvansal ve bitkisel toplam süt satışlarının yüzde 15’ini, bitki bazlı sütler oluşturuyor. Ve marketlerde vegan sütler, toplam süt raflarının yüzde 25’ini kaplıyor. Vegan yumurtalar da ABD’de oldukça iyi bir performansa imza attı.

    2022’de küresel bir kuş gribi salgını yumurta kıtlığına ve fiyat artışlarına neden oldu. Bu durum, geleneksel yumurtaların satışlarındaki yüzde 47’lik artışla birlikte birim satışlarda yüzde 1’lik düşüş olarak yansıdı. Vegan yumurta kategorisi satışlarda yüzde 14’lük bir artış yaşanırken birim satışları yüzde 21 oranında artarak 45 milyon dolara ulaştı.

    Vegan tereyağında yüzde 15 artış

    Vegan kremalar yüzde 24 artışla 645 milyon dolara, protein tozlar yüzde 14 artışla 341 milyon dolara, vegan tereyağı yüzde 15 artışla 311 milyon dolara yükseldi.

    2022’de bitki bazlı et satışları yüzde 1,2 düşüşle 1,4 milyar dolara geriledi. Avrupa’nın aksine vegan peynir satışları ABD’de yüzde 2’lik düşüş gösterdi ve pazar 233 milyon dolara geriledi.

    E-ticarette de büyüme yaşandı

    Perakende mağazalarının dışında son üç yılda, bitki bazlı gıdaların e-ticaret satışları da yüzde 78’lik bir büyüme sağladı ve hayvansal gıda satışlarındaki yüzde 58,1’lik artışı geçmeyi başardı.

    ABD restoranlarının yaklaşık yarısı bitki bazlı yemek seçenekleri sunuyor ve 2023’te vegan seçenekleri menülerine ekleyeceğini belirtenler 4 kat arttı. PBFA, bitki bazlı tüketicilerin yaş ve sosyoekonomik geçmiş açısından farklı olduğunu ve Amerikalıların şu anda yüzde 70’inin bu ürünleri satın aldığını vurguluyor, rakam 2021’de yüzde 66 idi. Amerikan hanehalklarının yüzde 80’i tekrar tekrar bitki bazlı alımlar yapıyor.

    Bu makale ilk olarak Ekonomim üzerinde yayımlanmıştır.

  • Zeytincilik sektörü ihracatta 1 milyar dolara koşuyor

    Zeytincilik sektörü ihracatta 1 milyar dolara koşuyor

    Türkiye zeytincilik sektörüne son 20 yılda yaptığı yatırımların meyvelerini toplamaya başladı. 2002 yılında 90 milyon olan zeytin ağacı varlığını 192 milyonun üzerine çıkaran Türk zeytincilik sektörü, 2022-23 sezonunun ilk yarısında ihracatını yüzde 144’lük artışla 220 milyon dolardan 537 milyon dolara yükseltti.

    Zeytincilik sektörünün ihracattaki rekor artışına en büyük katkıyı zeytinyağı ihracatı sağladı. 2022-23 sezonunda 422 bin tonluk rekor rekolteye ulaşan zeytinyağı sektörü bu rekolteyi dövize dönüştürerek 2022/23 sezonunun ilk yarısında 92 bin 143 ton zeytinyağı ihraç ederek Türkiye’ye 407,6 milyon dolarlık döviz getirisi sağladı.

    Türkiye’nin 2012-13 sezonundaki 92 bin tonluk zeytinyağı ihracat rekoru, 2022-23 sezonunun ilk yarısında geçilmiş olurken, 2012-13 sezonundaki 292 milyon dolarlık zeytinyağı ihracat rakamı bu sezon yüzde 40 geliştirildi.

    2021-22 sezonu da başarılı geçti

    Ege Zeytin ve Zeytinyağı İhracatçıları Birliği Başkanı Davut Er, Türkiye’nin zeytinyağı ihracatının 2021-22 sezonunda da başarılı bir dönem geçirdiği bilgisini verdi. Er, “2021/2022 sezonu özellikle zeytinyağı ihracatımız için çok verimli geçti. İhracat rakamlarımıza baktığımızda, bir önceki sezona oranla miktar bazında yüzde 32 artarak 44 bin tondan 58 bin tona, tutarda ise yüzde 49 artarak 135 milyon $’dan 201 milyon $’a ulaştı” dedi.

    Ambalajlı zeytinyağı ihracatı yüzde 32 arttı

    Ege Zeytin ve Zeytinyağı İhracatçıları Birliği’nin, Ege İhracatçı Birlikleri Konferans Salonu’nda yapılan 2022 yılı olağan mali genel kurulunda konuşan EZZİB Başkanı Davut Er, sözlerini şöyle sürdürdü, “Özellikle ambalajlı zeytinyağı ihracatımız ise bu sezon yüzde 32’lik artışla 22 bin tondan, 29 bin tona yükseldi. Toplamda 107,7 milyon ABD$ tutarında zeytinyağını ambalajlı olarak ihraç ettik. Özellikle katma değeri yüksek bir ürün olarak ambalajlı zeytinyağı ihracatımızın yükselişini sektörümüz için son derece önemli bir gelişme olarak görüyorum. Dünya standartlarına göre kaliteli bir zeytinyağı üretimimiz var ve bu yağların ambalajlı olarak ihracatındaki artışı görmek bizi sevindiriyor ve ihracat hedeflerimize ulaşma konusunda umutlandırıyor.”

    Zeytinyağını daha katma değerli ihraç ettik

    Türkiye’nin zeytinyağı ihracatındaki başarısına 2022/23 sezonunda yeni bir halka eklediklerinin altını çizen Başkan Er, “Türkiye’nin zeytinyağı ihracatı 1 Kasım 2022 – 24 Nisan 2023 tarihleri arasında 92 bin 143 ton karşılığı 407,6 milyon dolara ulaştı. Sektörümüz zeytin ve zeytinyağı ihracatıyla 2022-23 sezonunun geride kalan ilk yarısında ihracatını yüzde 144’lük artışla 220 milyon dolardan 537 milyon dolara taşıdı. 2023 yılında sektörümüzün ihracatının 1 milyar dolara ulaşmasını bekliyoruz. Sektörümüz için hayal gibi görünen 1 milyar dolar ihracat rakamına Cumhuriyetimizin 100. Kuruluş yıldönümünde ulaşmak için çaba gösteriyoruz. Türkiye’nin bugüne kadar en çok zeytinyağı ihraç ettiği 2012/13 sezonundaki ihracat rakamlarına miktar olarak bu sezonun ilk yarısında ulaştık. Döviz getirisi olarak ise yüzde 40’lık ihracat artışı yakaladık. Bu rakamlar bu sezon zeytinyağımızı daha katma değerli ihraç ettiğimizin göstergesi” şeklinde konuştu.

    Zeytincilik sektörünün 2022/23 sezonunun ilk yarısındaki 537 milyon dolarlık ihracat performansına zeytinyağı sektörünün 407,6 milyon dolarlık tutarla en büyük katkıyı sağladığını aktaran Er, siyah zeytin ihracatında 81,5 milyon dolara, yeşil zeytin ihracatında 28,4 milyon dolara ve prina ihracatında da, 19,6 milyon dolarlık ihracat seviyesine ulaştıklarını vurguladı.

    Türkiye’nin 192 milyona ulaşan zeytin ağacı varlığıyla yıllık 650 bin ton zeytinyağı ve 1 milyon 200 bin ton sofralık zeytin rekoltesi hedeflediğinin altını çizen EZZİB Başkanı Davut Er, bu rakamlara ulaşıldığında zeytinyağı üretiminde dünya ikincisi, sofralık zeytin üretiminde ise dünya birincisi konumuna geleceğini, ambalajlı zeytinyağı ihracatının artması için yeni bir destek modelinin hayata geçirilmesi gerektiğini sözlerine ekledi.

    Ege Zeytin ve Zeytinyağı İhracatçıları Birliği genel kurulunda, 2023 yılı bütçesi 14 milyon 500 bin TL olarak kabul edilirken, 2023 yılı iş programı da karara bağlandı.

    Türkiye, 2022/23 sezonunun ilk yarısında yüzde 114’lük artışla zeytin ve zeytinyağı ihracatını 220 milyon dolardan 537 milyon dolara taşıdı.

    -iDeal Haber Merkezi-

  • Askeri harcamalarda tarihi rekor

    Askeri harcamalarda tarihi rekor

    Savaş ve silahlanma konularında başlıca araştırma kuruluşlarından Stockholm Uluslararası Barış Araştırma Enstitüsü (SIPRI) küresel askeri harcamaların 2022’de reel bazda %3,7 artışla 2,24 trilyon dolara yükseldiğini açıkladı.

    Askeri harcamaları açık ara en yüksek olan ekonomi 877 milyar dolarla 2022’de de ABD oldu. ABD tek başına küresel askeri harcamaların yüzde 39’unu oluşturuyor ve ikinci sırada gelen Çin’in harcamalarının üç katı askeri harcama yapıyor.

    Artan enflasyon ve geçim krizlerine rağmen 2022 yılında ABD’nin askeri harcamaları yüzde 0,7’lik bir artış kaydetti. SIPRI kıdemli uzmanları bu artışın büyük ölçüde Ukrayna’ya gönderilen mali askeri yardımlardan kaynaklandığını belirtiyor. ABD 2022 boyunca Ukrayna’ya 19,9 milyar dolar mali askeri yardım gerçekleştirdi.

    Küresel askeri harcamalar Rusya’nın Ukrayna’yı geçen yıl işgal etmesinin ardından tarihi zirveye yükselirken, Avrupa ülkelerinin harcamaları 30 yıl önce sona eren Soğuk Savaş’tan bu yana en büyük artışı kaydetti. SIPRI tarafından yayımlanan rapora göre, Avrupa’da askeri harcamalar geçen yıl yüzde 13 artarken bunun büyük bölümü Rusya ve Ukrayna’nın askeri bütçelerindeki yükselişten kaynaklandı.

    Ukrayna, hasılasının üçte birini savaşa harcıyor

    ABD, Çin ve Rusya küresel askeri harcamaların yüzde 56’sını oluştururken, Rusya’nın askeri harcamaları GSYH’sinin yüzde 4,1’ine denk gelen 86,4 milyar dolara, Ukrayna’nın ise GSYH’sinin yüzde 34’üne denk gelen 44 milyar dolara ulaştı.

    Enstitüye göre, 1949’a dayanan verilere bakılacak olursa Ukrayna’nın askeri harcamaları 2022’de yüzde 640 artarak kayıtlardaki en büyük yıllık artışı kaydederken, toplam harcamaya Batılı devletlerin gelen maddi yardımları ve silah yardımları dahil edilmedi. SIPRI, Rusya’nın askeri harcamalarının ise yaklaşık yüzde 9,2 arttığını ancak verilerin “yetkili mali kurumların savaşın başlangıcından bu yana şeffaflığı azaltmasından dolayı yüksek düzeyde belirsizlik içerdiğini” belirtti.

    Orta ve Batı Avrupa’da harcamalar daha da artacak

    Raporda, devam eden Rusya-Ukrayna savaşı nedeniyle Avrupa’nın çoğu ülkesinde yükselen askeri harcamaların daha da artacağı belirtildi. Enstitünün kıdemli araştırmacılarından Diego Lopes da Silva, “Orta ve Batı Avrupa’da gelecek yıllarda askeri harcamaların artmasını bekleyebiliriz” dedi.

    İngiltere 68,5 milyar dolarlık askeri harcama ile Orta ve Batı Avrupa’nın en yüksek askeri harcamasını yapan ekonomi oldu. Bunun yüzde 3,6’sına denk gelen 2,5 milyar doların Ukrayna’ya yapılan yardımlardan oluştuğu tahmin ediliyor.

    Çin ve Japonya’nın harcamaları da artışta

    Asya ve Okyanusya bölgesindeki askeri harcamalarda başı çeken iki ülke Çin ve Japonya.

    Bölgenin toplam askeri harcamaları 2022’de yüzde 2,7 artışla 575 milyar dolara ulaştı. 2013 yılına göre bölgedeki askeri harcamalar yüzde 45 artmış durumda. Çin 292 milyar dolarla 2022 yılında en fazla askeri harcama yapan ikinci ülke. 2021’e göre askeri harcamaları yüzde 4,2 artan Çin de on yıl öncesine göre yüzde 63 daha fazla askeri harcama yapmış oldu.

    Japonya’nın askeri harcamaları 2022’de yüzde 5,9 artışla GSYH’sinin yüzde 1,1’ine denk gelen 46 milyar dolara ulaştı. Bu Japonya’nın 1960’tan bu yana yaptığı en yüksek askeri harcama oldu. 2022’de açıklanan yeni ulusal güvenlik stratejisi kapsamında Japonya Çin, Kuzey Kore ve Rusya risklerine karşı askeri yetkinliklerini artırma çabasında.

    Türkiye’nin askeri harcamaları %26 düştü

    SIPRI’nin raporuna göre NATO ülkelerinin askeri harcamaları 2022’de yüzde 0,9 artışla 1.23 trilyon dolara ulaşırken, Türkiye’nin askeri harcamalarında üçüncü kez yıllık düşüş kaydedildi. Türkiye’nin askeri harcamaları 2022’de yüzde 26 düşüşle 10,6 milyar dolara geriledi.

    Hindistan 81,4 milyar dolarla en yüksek askeri harcama yapan 4. ülke oldu. Ülkenin askeri harcamaları 2022’de yüzde 6 arttı.

    Suudi Arabistan’ın askeri harcamaları 2018 yılından bu yana ilk kez arttı ve yüzde 16 artışla 75 milyar dolara ulaştı. Nijerya’nın askeri harcamaları 2021’de yüzde 56’lık bir artışın ardından 2022’de yüzde 38 düşüşle 3,1 milyar dolara geriledi. Tigray’da hükümet ve ayrılıkçı güçler arasında çatışmaların devam ettiği Etiyopya’da askeri harcamalar 2022’de yüzde 88 artışla 1 milyar dolara ulaştı.

    Bu makale ilk olarak Ekonomim üzerinde yayımlanmıştır

  • Bankacılık dalı net kârı 11 ayın en düşük düzeyinde

    Bankacılık dalı net kârı 11 ayın en düşük düzeyinde

    Bankacılık dalının Ocak-Şubat net kârı yıllık yüzde 68,1 arttı.

    Bankacılık Düzenleme ve Denetleme Kurumu’nun (BDDK) açıkladığı datalara nazaran Şubat ayında tahsili gecikmiş alacakların toplam nakdi krediler içindeki hissesi yüzde 1,93’e geriledi. Bu oran geçen yılın ikinci ayında yüzde 3,02 seviyesindeydi.

    Sektörünün 2022 yılının Ocak-Şubat aylarında 39 milyar lira olan net kârı bu yılın birinci iki ayında 65,6 milyar liraya yükseldi.

    Çekirdek sermaye yeterliliği rasyosu 2022 Şubat aya ile birebir düzeyde yüzde 14, sermaye yeterliliği standart rasyosu da yüzde 17 olarak izlendi.

    Bankacılık Düzenleme ve Denetleme Kurumu (BDDK) datalarına nazaran, Türk bankacılık kesiminin toplam faal büyüklüğü Şubat prestijiyle 2022 sonuna kıyasla 686 milyar 981 milyon lira artarak 15 trilyon 34,4 milyar liraya yükseldi.

    BDDK tarafından, Şubat 2023 periyoduna ait “Türk Bankacılık Dalının Konsolide Olmayan Ana Göstergeleri” raporu yayımlandı.

    Rapora nazaran, şubatta bankacılık kesiminin etkin büyüklüğü 15 trilyon 34 milyar 371 milyon lira seviyesinde gerçekleşti. Kesimin etkin toplamı 2022 sonuna nazaran 686 milyar 981 milyon lira artış kaydederken, bunun oransal karşılığı yüzde 4,8 oldu.

    Şubatta 2022 sonuna kıyasla, dalın en büyük etkin kalemi olan krediler yüzde 6,3 artarak 8 trilyon 54 milyar 958 milyon liraya, menkul pahalar toplamı yüzde 6,6 yükselerek 2 trilyon 528 milyar 165 milyon liraya çıktı. Bu periyotta, kredilerin takibe dönüşüm oranı da yüzde 1,93 düzeyinde gerçekleşti.

    Mevduat yüzde 6,5 arttı

    Bankaların kaynakları içinde en büyük fon kaynağı durumunda olan mevduat, şubatta 2022 sonuna nazaran yüzde 6,5 artarak 9 trilyon 437 milyar 901 milyon liraya yükseldi.

    Aynı devirde öz kaynak toplamı yüzde 5,8 artışla 1 trilyon 487 milyar 723 milyon liraya ulaştı. Bölümün şubat sonu prestijiyle periyot net kârı 65 milyar 564 milyon lira, sermaye yeterliliği standart oranı yüzde 17,15 düzeyinde gerçekleşti.

  • İnşaat gereçleri ihracat ölçüsü 2022’de yüzde 11 düştü

    İnşaat gereçleri ihracat ölçüsü 2022’de yüzde 11 düştü

    Türkiye İnşaat Materyali Sanayicileri Derneği (Türkiye İMSAD) İdare Heyeti Lideri Tayfun Küçükoğlu, inşaat gereçleri endüstrinin 2022’de 33,74 milyar dolar pahasında 57,65 milyon ton ihracat gerçekleştirdiğini bildirdi.

    Türkiye İMSAD’dan yapılan açıklamayla, 2022 yılında gerçekleştirilen inşaat materyalleri ihracat sayıları paylaşıldı.

    Türkiye İMSAD İnşaat Gereçleri Sanayi Dış Ticaret Endeksi Aralık 2022 raporuna dayandırılan açıklamaya nazaran, 2022 yılının tamamında kesim tarafından gerçekleştirilen ihracat sayısı 33,74 milyar dolara yükseldi.

    Açıklamada görüşlerine yer verilen Türkiye İMSAD İdare Heyeti Lideri Tayfun Küçükoğlu, kelam konusu periyotta ihracatın ölçü olarak ise bir evvelki yıla nazaran yüzde 11’lik düşüşle 57,65 milyon tona gerilediğini aktardı.

    İnşaat gereçleri endüstrinin 2022 genelinde yüksek performans gösterdiğine işaret eden Küçükoğlu, şunları kaydetti:

    “2022 yılında 33,74 milyar dolar, 57,65 milyon ton ihracat gerçekleştirdik. 2022 yılında kesim olarak tüm vakitlerin ihracat rekorunu kırdık. Yıllık ihracat bedel olarak 2021 yılına nazaran yüzde 9,5 arttı. Ortalama ihracat ünite fiyatı da 2021’e nazaran yüzde 23 artarak 0,59 dolar/kg olarak gerçekleşti. Bilhassa yılın ikinci yarısında yaşanan resesyon tasaları ve pazarlardaki yavaşlamalar yıllık ihracatın 35 milyar doların üzerine çıkmasına mani oldu.

    Ancak buna karşın 12 ayın tamamına bakıldığında kesimimiz ismine Türkiye İMSAD Dış Ticaret Endeksi’nin ölçülmeye başlandığı 2013 Ağustos ayından bu yana ihracat rekoru kırıldı. Türkiye inşaat gereçleri endüstrisi, gösterdiği gelişimle ülkemiz ismine gururlanmamızı sağlıyor. Eserlerimizin fiyat ve kalite performansı, güvenilirlik ve rekabet gücümüzü artırırken, tıpkı vakitte pazar hissesi ve müspet algının da artmasına imkan tanıyor.”

    “2022 ihracat performansı 2023 için ümit verdi”

    İnşaat materyalleri sanayi dış ticaret performansının 2022’nin son ayında düzgünleşme gösterdiğini belirten Küçükoğlu, şu bilgileri verdi:

    “İhracat, pazardaki daralmaya karşın 2022 Aralık ayında ekim ve kasım aylarına oranla daha yüksek seyretti. İhracat geçen yıl aralık ayında 2,61 milyar dolar olurken, bedel olarak yılın düşük aylık ihracatlarından biri gerçekleşti. Bir evvelki yılın aralık ayına nazaran de kıymet olarak yüzde 12 düşüş oldu.

    Aralık ayında inşaat materyalleri ihracatının ölçü olarak 4,28 milyon tonla bir evvelki yılın tıpkı devrine nazaran yüzde 20,9 azalmasında ise pazardaki daralmanın tesiri öne çıktı. İnşaat gereçleri sanayi ortalama yıllık ihracat ünite fiyatı aralık ayında bir evvelki yılın aralık ayına nazaran yüzde 11,2 artış gösterdi ve 0,61 dolar/kg oldu. Tüm bu datalara baktığımız vakit kesimimizin 2022 ihracat performansı, 2023’ün tamamı için umut verici nitelikte oldu.”

    Küçükoğlu, inşaat gereçleri endüstrisinde alt dalların ihracat performansının 2022 yılı genelinde büyüme istikametli olduğuna dikkat çekerek, 2022 yılı genelinde sekiz alt eser kümesinin tamamında ortalama ihracat ünite fiyatlarının 2021 yılına nazaran yükseliş gösterdiğini aktardı.

  • Sasa son çeyrekte 2,58 milyar TL kâr yazdı

    Sasa son çeyrekte 2,58 milyar TL kâr yazdı

    EBRU USTA/BLOOMBERG HT PARA VE SERMAYE PİYASALARI MÜDÜRÜ

    Sasa’nın 2022 yılının son çeyrek sonuçları açıklandı.

    Şirket yılın son çeyreğinde 7,02 milyar TL’lik net satış ile geçen yılın birebir periyodundaki 5,7 milyar TL’nin üzerine çıktı. Son çeyrekle birlikte şirket 2022 yılının tamamında 31,0 milyar TL’lik toplam satış sayısına ulaştı. Şirketin 2021 yılında satışları 14,6 milyar TL düzeyindeydi.

    Şirketin brüt kârı ise son çeyrekte, bir evvelki yılın tıpkı çeyreğine nazaran düşüşle 812 milyon TL oldu. Geçtiğimiz yılın son çeyreğinde 1,7 milyar TL olan FAVÖK ise 2022’nin son çeyreğinde 643 milyon TL olarak gerçekleşti. Bu finansallarla birlikte Sasa’nın 2021 yılı sonunda yüzde 19 olan FAVÖK marjı 2022 sonunda da tıpkı düzeyde gerçekleşirken birebir devirde net kar marjı ise yüzde 5,0’ten yüzde 34,0’e çıktı.

    Sasa’nın 2021 yılının tamamında 697 milyon TL olan net karı ise hayli yüksek artışla 2022 yılında 10,6 milyar TL oldu. Sasa’nın finansallarında ertelenmiş vergi geliri kalemi de dikkat çekti. Son çeyrekte 3,55 milyar TL düzeyinde olan ertelenmiş vergi geliri 2022 yılının tamamında 10 milyar TL’nin üzerinde.

    Satışlarda liderlik polyester cipste

    Şirketin ton bazında çeyreklik satışlarının kırılımına baktığımızda, polyester cips satışları toplam cironun yüzde 37’sini oluşturarak birinci sırada yer aldı. Polyester elyaf satışları ise yüzde 32 hisseyle ikinci sırada yer aldı.

    Toplam ton bazında satışlar ise bir evvelki yılın birebir periyoduna nazaran yüzde 4 azalarak 1.180.878 ton olarak gerçekleşti.

    Şirketin 2022 satışlarının yüzde 76’sı iç piyasaya, yüzde 24’ü ise dış piyasaya sağlandı. Satışların yüzde 75’i USD, yüzde 24’ü Euro ve yüzde 1’i TL cinsinden yapıldı.

    Sasa’nın ihracatı 2022 yılında toplam 492 milyon dolar satış ile geçen yılki 396 milyon doların üzerine çıktı.

  • Pegasus’tan beklentilerin üzerinde 4. çeyrek kârı

    Pegasus’tan beklentilerin üzerinde 4. çeyrek kârı

    BLOOMBERG HT- ARAŞTIRMA

    Pegasus, 2022’nin 4. çeyreğinde beklentilerin üzerinde net periyot kârı elde ettiğini açıkladı.

    Şirket, TL bazında son çeyrek kârını 3,1 milyar TL’nin üzerinde 4,15 milyar TL olarak açıklandı. Döviz bazında ise şirket yılın 4. çeyreğinde 254 milyon euro net kâr elde ederken, 2019 yılının 4. çeyreğinde 40 milyon euro ziyan elde etmişti. Böylelikle, 2021 yılında 150 milyon euro ziyan eden şirket, 2022 yılını 431 milyon net kâr ile kapattı. Pegasus, pandemi öncesi devir olan 2019 yılının tamamında 212 milyon euro net kâr elde etmişti.

    Euro/Dolar paritesinin üst taraflı seyri nedeniyle kaydedilen 84 milyon euro kur farkı geliri (nakit olmayan) net kârı destekledi. Şirketin 2022’nin 4. çeyreğindeki net faiz sarfiyatı ise 22 milyon euro olarak gerçekleşti. Yıllık bazda son çeyrekte toplam maliyetlerde yüzde 70 artış kaydedilirken yakıt fiyatlarının yüksek seyretmesi toplam maliyetleri artıran en temel gelişme oldu.

    2022’de kaydedilen yüzde 34,1’lik FAVÖK marjı küresel manada daldaki en yüksek gerçekleşme olarak öne çıktı.

    Devam eden stratejik konumlama paralelinde, dış sınır koltuk arzı 2019 yılının son çeyreğinde yüzde 23 üzerinde gerçekleşti ve toplam koltuk arzının yüzde 61’ini oluşturdu.

    Yıllık bazda son çeyrekte konuk sayısının yüzde 21 artması, tarifeli ünite yolcu gelirinin iki kattan fazla yükselmesi ve konuk başına yan gelirin yüzde 54 artması satış gelirlerinin yüzde 127 yükselmesinde rol oynadı. 2019’un 4. çeyreğiyle karşılaştırma yapıldığında ise 2022’nin 4. çeyreğinde konuk sayısı yüzde 7 geride, satış gelirleri ise yüzde 71 ileride gerçekleşti.

    Pegasus 4. çeyrekte dış çizgilerde 4,3 milyon yolcu ağırladı

    Yaz döneminde görülen kuvvetli seyahat talebi, küresel makroekonomik şartların kesim iştirakçileri ortasında yarattığı birinci çekincelere karşın, 2022’nin 4. çeyreğinde de devam etti.

    Pegasus 2022 dış sınır konuk sayısında 2019’a nazaran yüzde 9 artışla toplam pazara nazaran daha yüksek performans gösterdi. Pegasus cephesinde yılın son çeyreğinde iç sınırlarda 2,7 milyon, dış sınırlarda ise 4,3 milyon yolcu ağırlandı.

    Diğer taraftan, 4. çeyrekte iç çizgi yolcu sayısı 2019 yılının dördüncü çeyreğinin altında kaldı. Dış sınırlarda ise 4. çeyrek sayısı 2019 yılının üzerinde gerçekleşti. Pegasus 2022 dış çizgi konuk sayısında 2019’a nazaran yüzde 9 artışla toplam pazara nazaran daha yüksek performans gösterdi.

    Pegasus’un ünite gelirleri pandemi öncesi düzeyinin üzerinde kalmaya devam etti

    Birim gelirler yüksek yaz dönemi sonrası yılın son çeyreğinde de 2019’a nazaran artış gösterdi. Şirketin iç sınır tarifeli ünite geliri konuk başına 558 TL olurken, bir evvelki çeyrek geliri olan 626 TL’nin altında kaldı. Dış çizgi tarifeli ünite geliri ise 2019’a nazaran bu çeyrekte euro bazında yüzde 69 arttı. Dış sınır tarifeli ünite geliri konuk başına 92 euro olurken, bu sayı 2019’un birebir periyodunda 54 euro, 2021’de ise 51 euro düzeyindeydi.

    Misafir başına yan gelirlerde rekor kırıldı

    Pegasus’un gelirleri 2022 yılının son çeyreğinde 2019’un birebir devrine nazaran yüzde 41 oranında artarak 675 milyon euroya çıktı. Gelirin 82 milyon eurosu iç sınır tarifeli, 393 milyon eurosu dış sınır tarifeli ve 192 milyon eurosu yan gelirlerden sağlandı.

    Bu çeyrekte dış çizgi tarifeli gelirler 2019’un 4. çeyreğinin yüzde 107 üzerinde gerçekleşti. Konuk başına yan gelirlerde yılın son çeyreğinde 27,1 euro ile yeni bir rekor kırıldı.

    Toplam maliyetlerde 2019 yılına nazaran artış yüzde 51 oldu; yakıt fiyatlarının yüksek seyretmiş olması ve komite masraflarındaki artış, toplam maliyetleri artıran en temel gelişmeler oldu. İşçi maliyetleri de geçen yıla nazaran artış gösterdi. Şirket 2023 için öngörülen jet yakıtı kullanımının yüzde 35’inin ise hedge edilmiş durumda olduğunu açıkladı.

    Pegasus’ta 2021’de 66 milyon euro olan artı nakit durumu 2022 sonunda 372 milyon euro düzeyine ulaşırken 2022’de toplamda 306 milyon euro fiyatında nakit üretimi gerçekleşti.

    Şirket geleceğe yönelik beklentilerini de açıkladı. Pegasus, bilet talep eğrisinin kısa vadeli çalışmaya devam ettiğini lakin yaz dönemine ait alınan birinci sinyallerin cüret verici olduğunu belirtti. Ayrıyeten, 2023’de arz edilen kapasitede 2022’ye nazaran yaklaşık yüzde 20 artış planlandığı açıklandı. Filo büyüklüğünün 2022’deki 96 uçaktan 2023’de 102 uçağa ulaşacağı ve 2023 sonunda toplam koltuk kapasitesinin yüzde 86’sının yeni kuşak yakıt tasarrufu sağlayan uçaklar tarafından sağlanacağı da belirtildi.

  • Küresel gıda fiyatları düşüyor, fakat gıda enflasyonu yükseliyor

    Küresel gıda fiyatları düşüyor, fakat gıda enflasyonu yükseliyor

    Investing.com – Küresel enflasyonun 2022’de son yılların zirvesine çıkmasında enerji ve gıda fiyatlarındaki artış, en temel sebepler olmuştu. Yılın son aylarında enerji fiyatlarında dikkate değer gerileme başladı ve 2023’ün ilk iki ayında da bu düşüş devam etti.

    Gıda fiyatları ne durumda?

    2022’nin ilk çeyreğinde gıda fiyatları rekor yüksek seviyeye çıktı. Küresel gıda fiyatlarındaki değişimi ölçen FAO verilerine göre Mart 2022’de gıda fiyat endeksi 16o seviyesine çıkarak rekor kırdı. Fakat Nisan 2022’den itibaren zirveden başlayan düşüş aralıksız olarak 11 aydır devam ediyor.

    Bugün açıklanan Şubat verisine göre küresel gıda fiyatları zirveden %18,7 oranında geriledi ve endeks 129,8 seviyesine geriledi.

    Hangi gıda ürünü nasıl değişim gösterdi?

    Gıda fiyat endeksi 5 temel üründen oluşur, bunlar şeker, tahıl, yağ, et ve süt ürünleridir.

    Tahıl fiyat endeksi: 5 bileşenden oluşan gıda fiyat endeksi 2022 seviyesinin altında olurken bu bileşenlerden tahıl fiyat endeksi 2022’nin 2 puan üzerinde. Bunun temel nedeni ise tahılda büyük paya sahip olan iki ülke arasındaki savaşın devam etmesi ve sevkiyatlarda zaman zaman aksaklıklar olması.

    Şubat ayında tahıl fiyatlarında değişim olmadı denilebilir, %0,1 oranında düşüş kaydedildi.

    Şeker fiyat endeksi: Küresel şeker fiyatlarında tarihi yüksek seviye 2011’de görüldü. Mart 2022’de ise bu tarih sonrası en yüksek seviye görüldü, sonrasında düşüş yaşandı.

    Şubat 2023’te şeker fiyatlar aylık %6,9 oranında yükseldi ve 124,9 seviyesine çıkarak 2017 sonrası zirveyi gördü. Şeker fiyatlarında son ayda keskin bir artış yaşanmasında önemli üretici ülkeler olan Brezilya ve Tayland’da hava koşulları etkili olurken Hindistan’da ise ihracatın azalacağı beklentisi etkili oldu.

    Bitkisel yağ fiyatları Şubat ayında %3,2 oranında azalma gösterdi. Yine süt ürünlerinde de %2,7 oranında gerile yaşanırken et fiyatlarında değişim olmadı.

    Enflasyon yükselişte

    Küresel enflasyon, 2022’nin üçüncü çeyreğinde en yüksek seviyeyi görürken dördüncü çeyrekte zirveden düşüşe geçti. ABD ve Euro Bölgesi gibi önemli ekonomilerde de enflasyon artış hızı son aylarda azaldı. Fakat 2023’ün ilk ayında ABD’de ve ilk iki ayında ise Euro Bölgesi’nde enflasyon yeniden canlanma yaşadı. Harcama grubu bazında ise son dönemde gıda enflasyonu en çok yükseliş yaşanan kalem oldu.

    Küresel gıda fiyatlarındaki düşüş on birinci ayda da devam ederken ekonomilerde gıda fiyatlarının yeniden yükseliş geçmesinde talebin yüksekliği ve beklentilerdeki bozulma önemli rol oynuyor.

    Türkiye’de enflasyon nasıl?

    Bugün açıklanan yurt içi enflasyon aylık %3,15 oranında artış gösterdi, fakat gıda enflasyonu %7,36 oranında artarak ortalamanın üzerine çıktı. Yıllık enflasyon oranı %55,18 oldu. Merkez Bankasının yıl sonu enflasyon tahmini ise %22,3.

    Yazar: Deniz Engin

  • Sabancı’nın 4. çeyrek kârı beklentileri aştı

    Sabancı’nın 4. çeyrek kârı beklentileri aştı

    Sabancı Holding 2022 yılının 4. çeyreğinde piyasa beklentisi olan 10,6 milyar TL’nin üzerinde 16,6 milyar TL net periyot kârı elde etti.

    Son çeyrek kârı ile birlikte holdingin 2022 net periyot kârı 43,8 milyar TL’ye yükseldi. Holdingin 2021 yılının tamamında ise net karı 12,0 milyar TL düzeyindeydi.

    Sabancı Holding’in toplam varlıkları 2022 sonunda, 2021 yıl sonuna nazaran yüzde 52 artışla, 1 trilyon 246 milyar TL, toplam konsolide ana iştirake ilişkin özkaynakları ise yüzde 96 artışla 100,8 milyar TL düzeyinde gerçekleşti.

    Holdingin konsolide gelirlerinde artış görüldü

    Sabancı Holding’te konsolide gelir büyümesi, tüm iş kollarında enflasyonun epeyce üzerinde gerçekleşen büyüme oranları ile, dördüncü çeyrekte yıllık yüzde 152’ye ulaştı.

    Holding, 2022 yılında yıllık yüzde 168’lik bir büyümeye karşılık gelen 400 milyar TL’nin üzerinde konsolide gelir elde etti.

    Konsolide FAVÖK, bilhassa holding bünyesindeki bankacılık iş kolunun kıymetli katkısıyla dördüncü çeyrekte geçen yılın tıpkı devrine nazaran 3 katından daha fazla arttı. 2022 yılının tamamında ise konsolide FAVÖK yıllık bazda yüzde 242 artarak 112 milyar TL’ye ulaştı.

    Banka dışı operasyonel nakit akışı 2022’de iki katından daha fazla artarak 28,7 milyar TL’ye yükseldi. Borçlulukta azalma devam ederken banka dışı net borç/FAVÖK oranı 2022 sonu prestiji ile 0,4x olarak gerçekleşti. Bu oran, 2021 yılsonunda 1,2x idi.

    Konsolide özkaynak karlılığındaki güçlü performans, bankanın özkaynak karlılığının 2022’de keskin bir formda yüzde 54,7’e yükselmesi ve banka dışı özkaynak karlılığında devam eden düzgünleşme ile sürdürüldü.

    Sabancı Holding ayrıyeten bugün yaptığı açıklama ile 2022 yılı karından hisse başına brüt 1,75 TL, net 1,575 TL nakit temettü ödenmesine karar verdi. Temettü ödemesi 5 Nisan tarihinde gerçekleştirilecek.

  • Türkiye ekonomisi yılın dördüncü çeyreğinde yüzde 3,5 büyüdü

    Türkiye ekonomisi yılın dördüncü çeyreğinde yüzde 3,5 büyüdü

    Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK), 2022’ye ilişkin üretim yöntemiyle hesaplanan Gayri Safi Yurt İçi Hasıla (GSYH) sonuçlarını açıkladı. Buna göre, Türkiye ekonomisi geçen yıl yüzde 5,6, 2022’nin son çeyreğinde de yüzde 3,5 büyüme kaydetti. Üretim yöntemine göre cari fiyatlarla GSYH, 2022’de bir önceki yıla göre yüzde 107 artarak 15 trilyon 6 milyar 574 milyon lira olarak gerçekleşti.

    GSYH’yi oluşturan faaliyetler incelendiğinde, 2022 yılında bir önceki yıla göre zincirlenmiş hacim endeksi olarak finans ve sigorta faaliyetleri toplam katma değeri yüzde 21,8, hizmet faaliyetleri yüzde 11,7, mesleki, idari ve destek hizmet faaliyetleri yüzde 9,9, bilgi ve iletişim faaliyetleri yüzde 8,7, diğer hizmet faaliyetleri yüzde 5,8, kamu yönetimi, eğitim, insan sağlığı ve sosyal hizmet faaliyetleri yüzde 4,8, gayrimenkul faaliyetleri yüzde 4,3, sanayi yüzde 3,3 ve tarım sektörü yüzde 0,6 arttı.

    ÜST ÜSTE 10 ÇEYREKTE BÜYÜME

    Söz konusu dönemde inşaat sektörü ise yüzde 8,4 azaldı. Kişi başına GSYH değeri, 2022’de cari fiyatlarla 176 bin 589 lira (10 bin 655 dolar) olarak hesaplandı. Böylece Türkiye ekonomisi üst üste 10 çeyrektir büyümüş oldu.

    BÜYÜME RAKAMLARINDA REVİZE

    Öte yandan TÜİK, 2022 yılı birinci, ikinci ve üçüncü çeyrek büyüme rakamlarında revizyona gitti. AA Finans Büyüme Beklenti Anketi’ne katılan ekonomistler, 2022 yılının 4. çeyreğinde Türkiye ekonomisinin yüzde 2,8 büyümesini öngörmüştü. Ekonomistlerin 2022 yılının tamamına ilişkin büyüme beklentilerinin ortalaması ise yüzde 5,2 düzeyinde olmuştu.

    Buna göre, Türkiye ekonomisi, geçen yıl yüzde 5,6, 2022’nin son çeyreğinde de yüzde 3,5 büyüdü. GSYH verilerinde revizyon yapıldı. 2022’nin birinci çeyrek büyüme verisi yüzde 7,6’ya, ikinci çeyrek büyüme verisi yüzde 7,8’e, üçüncü çeyrek büyüme verisi yüzde 4’e revize edildi. Üretim yöntemiyle GSYH tahmini, geçen yılın 4’üncü çeyreğinde cari fiyatlarla yüzde 106,2 artarak 4 trilyon 800 milyar 717 milyon lira olarak gerçekleşti.

    Mevsim ve takvim etkilerinden arındırılmış GSYH zincirlenmiş hacim endeksi, söz konusu çeyrekte bir önceki çeyreğe göre yüzde 0,9, takvim etkisinden arındırılmış GSYH zincirlenmiş hacim endeksi, bir önceki yılın aynı çeyreğine göre yüzde 3,5 arttı.

    HANE HALKI NİHAİ TÜKETİM HARCAMALARI

    Hane halkı nihai tüketim harcamaları 2022’de bir önceki yıl zincirlemiş hacim endeksine göre yüzde 19,7 arttı ve GSYH içindeki payı yüzde 57,5 oldu. Hane halkı nihai tüketim harcamaları, geçen yılın 4’üncü çeyreğinde 2021’in aynı dönemine göre zincirlenmiş hacim endeksi olarak yüzde 16,1 yükseldi. Devletin nihai tüketim harcamaları yüzde 9, gayrisafi sabit sermaye oluşumu da yüzde 2,6 arttı.

    Geçen yıl, 2021’in zincirlenmiş hacim endeksine göre mal ve hizmet ihracatı yüzde 9,1, ithalatı yüzde 7,9 arttı. Mal ve hizmet ihracatı, 2022’nin 4’üncü çeyreğinde bir önceki yılın aynı çeyreğine göre zincirlenmiş hacim endeksi olarak yüzde 3,3 azalırken, ithalatı yüzde 10,2 artış kaydetti.

    İŞ GÜCÜ ÖDEMELERİNDE ARTIŞ

    İş gücü ödemeleri 2022’de bir önceki yıla göre yüzde 82,7, net işletme artığı/karma gelir yüzde 115,2 yükseldi. İş gücü ödemeleri geçen yılın 4’üncü çeyreğinde bir önceki yılın aynı dönemine göre yüzde 103,3, net işletme artığı/karma gelir yüzde 104,9 artış kaydetti. İş gücü ödemelerinin cari fiyatlarla gayrisafi katma değer içindeki payı 2021’in aynı çeyreğinde yüzde 25,7 iken bu oran geçen yılın 4’üncü çeyreğinde yüzde 25,2 oldu. Net işletme artığı/karma gelirin payı ise yüzde 57,5’ten yüzde 56,7’ye geriledi.

    Kaynak: AA / Güncel